Ticari İş ve Ticari Yargı

TTK’da sayılan işler ticari iştir. Bu işler şunlardır.

  • TTK’da düzenlenen işlerden doğan davalar; haksız rekabet, cari hesap, kıymetli evraklar, şirketler ve benzeri ile ilgili davalar.
  • TMK’da düzenlenen rehin karşılığında ödünç para verme işiyle uğraşanlar hakkındaki 962 ve 969. maddelerdeki hususlardan doğan davalar.
  • TBK’da düzenlenen, malvarlığının veya işletmenin devralınması, birleşmesi, tür değiştirmesi hakkında, rekabet yasağı, yayın sözleşmesi, kredi mektubu, tür değiştirmesi hakkında, rekabet yasağı, yayın sözleşmesi, kredi mektubu, kredi emri, komisyoncu sözleşmesi, ticari vekil, ticari temsilci gibi tacir yardımcıları hakkındaki hükümlerden kaynaklı davalar ile havale saklama sözleşmesinden kaynaklı davalar.
  • Fikri mülkiyet hukukundan kaynaklı davalar
  • Ticari işletme rehnine ilişkin davalar
  • İflas davaları
  • Kooperatifler kanunu’ndan doğan davalar
  • Finansal kiralama işlerinden doğan davalar

TTK’nın 3. maddesinde bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiillerin ticari iş olduğu hükme bağlanmıştır.

Tacirin işleri ticari iştir. Tüzel kişilerin tüm işleri ticari olmakla birlikte; gerçek kişilerin işlerinin iki istisnası vardır; Tacirin beyanı ve Halin icabı

Bir taraf için ticari iş niteliğinde sayılan fiil arada sözleşme varsa diğer taraf için de ticari iştir.

2. Ticari İş Olmanın Sonuçları

Teselsül Kuralı; iki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari bir iş dolayısıyla, diğer bir kimseye karşı birlikte borç altına girerse, kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmedikçe müteselsilen sorumlu olurlar.

Zamanaşımı; Ticari hükümler koyan kanunlarda öngörülen zamanaşıı süreleri, kanunda aksine düzenleme yoksa, sözleşme ile değiştirilemez.

Faiz. Bir ticari iş sonucunda taraflar faiz isteyebilir. faiz önceden belirlenmemiş olasa dahi istenebilir. Ticari işlerde faiz miktarı dürüstlük kuralına aykırı olmamak şartıyla serbestçe belirlenebilir. Ancak adi işler açısından anapara faiz oranı mevzuat hükümlerine göre belirlenecek faiz oranının %50 fazlasını, yıllık temerrüt faiz oranı ile mevzuatta belirlenen faiz oranının %100 fazlasını aşamaz.

Ticari yargı

1. Ticari Hükümler

Mahkeme, hakkında bir ticari hüküm bulunmayan ticari işlerde, ticari örf ve adete, bu da yoksa genel hükümlere göre karar verir. Buna göre TTK’da yer alan hükümler ile TTK dışında kalan ve bir ticari işletmeyi ilgilendiren özel hükümler “ticari hüküm”dür.

Uyuşmazlığa Uygulanacak Hüküm Sırası

  • Ticari veya ticari olmayan emredici hükümler
  • Emredici hükümlere aykırı olmayan sözleşme hükümleri
  • Tamamlayıcı ticari hükümler
  • Ticari örf adet, tacir sıfatına sahip olmayan 3. kişilere, ancak onlar tarafından bilindiği veya bilinmesi gerektiği taktirde uygulanır. Oysa ticari örf adet kuralları tacirler bilmese dahi onlara mutlak olarak uygulanır.
  • Genel hükümler
  • Hakimin hukuk yaratması

Ticari Davalar

a. Mutlak Ticari Davalar

Tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava sayılan ve ticaret mahkemesinde görülen davadır. Mutlak ticari Davalar Şunlardır;

  • Haksız rekabet, Cari hesap, kıymetli evraklar, şirketler ve benzeri ile ilgili davalar.
  • TMK’da düzenlenen rehin karşılığında ödünç para verme işiyle uğraşanlar hakkındaki ilgili maddelerdeki hususlardan doğan davalar.
  • fikri mülkiyet hukukundan kaynaklı davalar.
  • TBK’da düzenlenen, mal varlığının veya işletmenin devralınması, birleşmesi, tür değiştirmesi, hakkında, rekabet yasağı, yayın sözleşmesi, kredi mektubu, kredi emri, komisyoncu sözleşmesi, ticari vekil, ticari temsilci gibi tacir yardımcıları hakkındaki hükümlerden kaynaklı davalar ile havale, saklama sözleşmesinden kaynaklı davalar.
  • İflas davaları
  • Kooperatifler kanunundan doğan davalar
  • Finansal kiralama sözleşmesinden doğan davalar
  • Ticari işletme rehnine ilişkin davalar

havale, vedia ve fikri ve sanat eserlerine ilişkin telif haklarından doğan davalar yarı nispi ticari dava niteliği taşır. Ticaret mahkemesinde görülür.

b. Nispi Ticari Davalar

Bu davaların ticari dava sayılması için iki şart gerekmektedir. Her iki tarafta tacir olmalı ve dava, her iki taraf içinde ticari iş sayılmalıdır. Nispi Ticari davanın ayırıcı özelliği iki tarafta tacir olmalıdır.

c. Yarı Nispi Ticari Davalar

Bir taraf için adi iş niteliği taşıyan davalardır. Kural olarak hukuk mahkemesinde görülür.

About Editör

Yazılara yorum yaparak sorularınızı sorabilir, istek ve önerilerinizi dile getirebilirsiniz.

Check Also

Temerrüt Faizi Nedir?

Temerrüt faizi, bir borcun vadesinde yerine getirilmemesi durumunda istenen faizdir. Gecikme faizi de denilmektedir. Temerrüt …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir