1994-2000 Döneminde Ekonomik Gelişmeler

  • 1994 yılında ekonomi % 6,1 oranında küçülürken 1994-2000 yılları arasında sabit fiyatlarla GSMH yıllık ortalama % 4,4 oranında büyüdü.
  • 1994 yılında TÜFE % 106 gibi bir rekor düzeyde gerçekleşti. 2000 yılında TÜFE % 54,9 oranına kadar geriledi.
  • 1994 yılında 2,6 milyar dolar cari işlemler fazlası verilse de sonraki yıllarda cari işlemler açığı oluşmaya devam etti. 2000 yılında cari açık 9,9 milyar Dolara ulaştı.
  • 1993 yılında 70 milyar Dolar olan dış borç stoku, 2000 yılında 118 milyar Dolar olarak gerçekleşti. Dış borçlanma artarken dış borç anapara ve faiz ödemeleri artmaya devam etti.
  • 1999 yılı sonunda 1 Dolar = 540 000 TL oldu.
  • 1994 kararları doğrultusunda para arzı kontrol altına alınmak istense de kamu kesimi gelir gider dengesinin sağlanamaması nedeniyle para arzı artışları ve TCMB kaynaklarına başvurma yöntemi devam etti.
  • 1994 kararları sonrası alınması öngörülen tedbirler kısa sürede uygulamaya geçirilememiş kısa vadede piyasaların işleyişi sağlanmış olsa da uzun vadede yapısal reformların gerçekleştirilememesi, kamu gelir gider dengesinin kurulamaması, ekonominin dışa bağımlılığının azaltılamaması ve dış borçlanmanın hızla artması ekonomideki kırılganlığın daha da artmasına neden olmuştur.

2000’li Yıllarda Türkiye Ekonomisi

  • 1995-1998 döneminde daha önce olduğu gibi Türkiye. dış kaynak kullanımına ve talep genişlemesine bağlı, istikrarsız ve sürdürülemez bir büyüme süreci yaşadı.
  • Ekonominin yapısal sorunları devam etmekteydi. Kamu kesiminin gelir gider dengesi sağlanamamıştı ve 1994 yılından sonra iç borçlanmaya ağırlık verilirken bu faiz oranlarını yükselmesine ve borçlanma maliyetlerinin artmasına neden oldu.
  • KİT’lerin özelleştirmesinde istenen sonuçlara ulaşılamaması nedeniyle KİT’lerin finansman yükleri devam etmiştir.
  • Yüksek enflasyon, yüksel reel faiz, nominal kur artışlarına rağmen aşın değerlenmiş ulusal para, yüksek cari açıklar, kamu kesimi borçlanma gereğinin azalmaması ve denetimsiz finansal piyasaların yaratı ğı rant ekonomisi, ekonomiye büyük zararlar vermiştir.
  • 1997 yılında Güney Doğu Asya ve 1998 yılında Rusya krizleri ekonomiyi stagflâsyona sürüklerken ülkeden hızlı sermaye çıkışları gerçekleşmiştir.
  • 1999 yaşanan deprem ekonomiyi olumsuz etkilemiştir.
  • 1999 yılında sabit fiyatlarla GSMH % 6.1 oranda küçülmüştür.
  • Bu gelişmeler doğrultusunda Aralık 1999’da IMF ile stand-by anlaşması imzalandı ve Ocak 2000’de üç yıl geçerli olacak “Enflasyonla Mücadele Programı (EMP)” adı verilen istikrar ve ekonomik dönüşüm programı uygulanmaya başlandı.
  • Program çerçevesinde IMF 10,4 milyar dolarlık yeni kredi açtı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir